Changsha: odwrót Japończyków

Do 10 października 1939 roku 11. Armia japońska zakończyła odwrót z północnej części prowincji Hunan, a wojska chińskie odzyskały wszystkie swoje dawne pozycje. Odwrót zakończył nieudaną próbę zdobycia Changsha i obszaru wokół jeziora Dongting. Chińskie siły nacjonalistyczne pod dowództwem generała Xue Yue odparły Japończyków i odniosły zwycięstwo w pierwszej bitwie o Changsha. Data ta oznaczała koniec operacji rozpoczętej 17 września. Japońskie natarcie nie doprowadziło do osiągnięcia głównych celów. [Źródło 1](https://www.onwar.com/wwii/chronology/193910.html)

Japońskie siły liczyły 120 000 żołnierzy. Chińskie oddziały broniące Changsha urządziły na nie zasadzkę, a Japończycy stracili dużą ilość uzbrojenia oraz wielu ludzi. Zachodnie szacunki określały japońskie straty na 30 000–50 000 zabitych i rannych; Japonia przyznawała się do znacznie mniejszych. Są to szacunki, a nie liczby zidentyfikowanych poległych. W tej samej relacji walki określono jako pierwszą poważną porażkę japońskich sił ekspedycyjnych z rąk chińskich sił nacjonalistycznych od rozpoczęcia wojny dwa lata wcześniej. Odwrót zakończył zatem nieudaną ofensywę, a nie zdobycie miasta, po którym nastąpiłoby jego późniejsze odbicie. [Źródło 1](https://www.onwar.com/wwii/chronology/193910.html)

Changsha była stolicą prowincji Hunan, a japońska operacja miała na celu zdobycie zarówno miasta, jak i obszaru jeziora Dongting. Odwrót 11. Armii japońskiej położył kres tej próbie. Źródło nie opisuje ruchów poszczególnych formacji ani nie podaje dokładnej trasy odwrotu, dlatego najważniejszy jest szerszy obraz: wojska japońskie wkroczyły do północnego Hunan, by zająć teren, lecz chińscy obrońcy doprowadzili do niepowodzenia operacji. Zwycięstwo odniosły chińskie siły nacjonalistyczne pod dowództwem Xue Yue, a nie bliżej nieokreślony, anonimowy ruch oporu. [Źródło 1](https://www.onwar.com/wwii/chronology/193910.html)

W chronologii bitwę przedstawiono jako wielkie zwycięstwo chińskich nacjonalistów i podkreślono wysokie straty japońskich sił ekspedycyjnych. Odnotowano zasadzkę, szacunkową liczbę poległych, utratę uzbrojenia oraz odwrót, który zakończył kampanię o Changsha i jezioro Dongting. Te szczegóły sprawiają, że 10 października było czymś więcej niż datą końcowego wpisu o nieudanym natarciu: do tego dnia odwrót 11. Armii japońskiej został zakończony, a chińscy obrońcy utrzymali cel, którego atakującym nie udało się zdobyć. Japończycy nie skapitulowali, a straty chińskie również były wysokie: według chińskich danych około 40 000 zabitych, rannych i zaginionych. Mimo to wynik był jasny: Changsha nie została zdobyta, a japońska ofensywa zakończyła się odwrotem. [Źródło 1](https://www.onwar.com/wwii/chronology/193910.html)