Lądowanie pod Salerno

Operacja Avalanche rozpoczęła się przed świtem 9 września 1943 roku, gdy siły brytyjskie i amerykańskie wylądowały na plażach nad Zatoką Salerno. Wojska włoskie skapitulowały poprzedniego wieczoru, ale niemieckie oddziały broniły rejonu desantu. Alianci zeszli na ląd bez wcześniejszego przygotowania ogniowego artylerii okrętowej i lotnictwa, licząc na zaskoczenie. Zamiast tego natarcie napotkało niemiecką artylerię, stanowiska karabinów maszynowych, miny i czołgi, a postępy w głąb lądu były powolne.

Brytyjski X Korpus (46. i 56. Dywizja) wylądował na północ od rzeki Sele, a amerykański VI Korpus (36. Dywizja) na południe od niej, w pobliżu Paestum. Amerykańscy Rangersi i brytyjscy komandosi wylądowali dalej na zachód, w Maiori i Vietri sul Mare, by zabezpieczyć przełęcze górskie na drodze do Neapolu. 16. Dywizja Pancerna przeszła do kontrataku około 07:00, lecz alianci ją odparli. O zmierzchu oba korpusy wciąż dzieliła siedmiomilowa luka wzdłuż rzeki Sele. W celu jej wypełnienia na ląd zeszła 45. Dywizja, a 12 września saperzy w Bivio Cioffi nawiązali pierwszy kontakt patrolowy z Brytyjczykami. Do tego czasu przyczółek obejmował około 35 mil wybrzeża, od Amalfi po Agropoli.

Od 12 do 14 września Niemcy przeprowadzili większy kontratak, angażując sześć dywizji wojsk zmotoryzowanych. Ich celem było zepchnięcie aliantów do morza, zanim przyczółek zostanie wzmocniony i połączony z posuwającą się z Kalabrii brytyjską 8. Armią. Główne uderzenie, 13 września, poprowadzono korytarzem między rzekami Sele i Calore, na styku obu korpusów; dotarło ono do zbiegu rzek, kilka mil od plaż. Dowódcy alianccy wycofali oddziały narażone na oskrzydlenie, by skrócić linię obrony, a ogień artylerii okrętowej i wsparcie lotnicze pomogły utrzymać zmniejszony obwód. Artyleria okrętowa wspierała wojska już od pierwszych dni desantu; odegrała też ważną rolę w odparciu głównego kontrataku 13 września.

Niemieckie ataki trwały 15 i 16 września. Obejmowały one również uderzenie przybyłej niedawno 26. Dywizji Pancernej z Battipaglii w kierunku Salerno, ale alianci zdołali je powstrzymać. Wieczorem 16 września generał von Vietinghoff, dowodzący niemiecką 10. Armią, poprosił feldmarszałka Kesselringa o zgodę na przerwanie bitwy. Tego samego dnia patrole 5. Dywizji 8. Armii nawiązały kontakt z 36. Dywizją. Niemcy rozpoczęli odwrót 18 września: brytyjskie oddziały pancerne wkroczyły do Battipaglii, a Amerykanie ruszyli za Altavillę i Persano. Walki zapewniły obszar do lądowania i dalszego natarcia na Neapol, jednak desant nie przyniósł planowanego zaskoczenia, a podczas niemieckiego kontrataku przyczółek był bliski załamania.

Podawane straty zależały od przyjętego zakresu. Według jednego z zestawień straty aliantów w operacji Avalanche wyniosły 2,149 zabitych, 7,365 rannych i 4,099 zaginionych, a straty niemieckie — 840 zabitych, 2,002 rannych i 603 zaginionych. Dane te dotyczyły operacji, a nie wszystkich sił zaangażowanych w szerszą inwazję na Włochy. W tym ujęciu bitwa zakończyła się 16 września, choć niektóre źródła podawały szersze ramy czasowe operacji: 9–17 września.